Gilde St. JanActueelActiviteitenGeschiedenisJeugdVrienden van het GildeFoto's
Gilde St. Jan Baptista
Leenderstrijp
de St. Janskapel
Tekstbord in de Kapel
Koningen
Gildeboek Max Farjon
Johannes de Doper
Gildeboek Max Farjon

Het Gilde St. Jan Baptista en Leenderstrijp: 350 Jaar Historie en Gebruiken, Max Farjon, 1995.

Het Gilde St. Jan Baptista is in de gelukkige omstandigheid een geschiedschrijver in haar midden te hebben, Max Farjon. Zijn onderzoekingen zijn in 1995 in boekvorm zijn verschenen ter gelegenheid van het 350-jarig bestaan van het Gilde.

Er zijn nog steeds boeken beschikbaar. Wanneer u geïnteresseerd ben, neem dan contact op met info@gildeleenderstrijp.nl

Het boek, dat gaat over het gilde en de gemeenschap van Leenderstrijp is door Max Farjon geschreven, maar met hulp van vele anderen tot stand gekomen. Max heeft zich sinds 1987 in gildendocumenten (die tot in 1645 teruggaan), in archieven en bibliotheken onderzoek gedaan naar gebeurtenissen en gebruiken in het verleden. Darbij zijn onder andere nog niet eerder gepubliceerde gildengebeurtenissen en –gebruiken in de Negentiende eeuw aan het licht gekomen.

Veel van de geschiedenis sinds 1920 is ontleend aan verhalen door oude gildebroeders, onder andere Nol van Dijk, Jan en Antoon Hulsen, Theo Vugts en vele anderen. Hiertoe zijn met hen jarenlang elke donderdagmorgen gesprekken gevoerd. Elke keer kwam er wel wat bovendrijven. Dit alles heeft talloze anekdotes over het vroegere Strijp en zijn bewoners opgeleverd. Velen zullen hierdoor een stukje uit hun jeugd opnieuw beleven.

De schrijver – zelf gildebroeder – heeft zich verplicht om alle gebruiken van het St.-Jansgilde volledig vast te leggen. Hierbij komen onderwerpen aan de orde die nog niet eerder zo diepgaand zijn beschreven.

Leenderstrijp
De wederwaardigheden van het gilde zijn onlosmakelijk verbonden met die van de gemeenschap Leenderstrijp. Daarom komen deze ook uitgebreid aan bod.

Zo worden de gewelddadigheden in de Zeventiende en Achttiende Eeuw in deze streek beschreven om hun invloed op het gildeleven te tonen (met vele diagrammen). Maar ook geweldloze strijdpunten uit het meer recente verleden zoals die voor een eigen school en een melkfabriek komen aan de orde.

De St.-Janskapel heeft in het gildeleven altijd een belangrijke rol gespeeld. Daarom is de geschiedenis van deze kapel uitgediept waarbij enkele nieuwe aspecten aan het licht zijn gekomen.

Koningen en Schilden
Van de koningen die sedert 1645 bekend zijn is van elk een levensschets en genealogie gemaakt. Soms beknopt, maar vaak uitgebreid met vele anekdotes, ontleend aan burgemeestersbrieven uit de Negentiende Eeuw. Van de families die één of meerdere koningen voortbrachten (soms wel vijf) zijn stambomen opgenomen, die tot 1993 doorlopen. Dat is het geval voor de familienamen: Bax, Van Dijk, Van der Pa(a)len, Tuyll van Serooskerken en Verhoeven. Personen met deze familienaam kunnen dus nagaan wie hun voorouders waren en of er een koning bij was.
Daarnaast zijn er beknopte stambomen van de families Van Asten (Strijpse tak), Dielis, Fransen, Hoeben, Hollen, Van Hoof, Hulsen, Huybers, Martinus, Verspeek, Vugts,
De Werd(th) en Winters (Strijpse tak). Ook hierin komen één of twee koningen voor.

Er is een analyse gemaakt van het bezit aan koningsschilden en hoe dit door de eeuwen heen toenam. Er waren perioden dat het aantal constant bleek en af en toe zelfs afnam. In vele gevallen kon de oorzaak van de stagnatie en het schildenverlies achterhaald worden.

Geschiedenis en gebruiken
De organisatie en het besturen van het St.-Jansgilde is diepgaand geanalyseerd. De oprichtingsstatuten uit 1645 met 68 artikelen zijn in transcriptie èn vertaling naar huidig spraakgebruik volledig opgenomen. Dit deel is tot stand gekomen met hulp van een afstudeeropdracht van een student aan de Universiteit van Leiden.

Het gilde bezit sinds 1781 eigen landbouwakkers. Het hoe en waarom hiervan en de resultaten van de bewerkingen worden uitgebreid behandeld.

Een groot deel van het boek gaat over de gebruiken en de attributen van het St.-Jansgilde. U vindt er alles over het schieten (schietterrein, type schutsbomen, type geweren, gieten van kogels en de geschiedenis ervan, soorten schietwedstrijden, puntentelling, etc.). Natuurlijk wordt het optreden buitenshuis beschreven (Kleurenplaten van kostuums vanaf 1935 en vaandels vanaf 1850). Het doel en gebruik van attributen zoals pieken, trommels en vendelvlaggen wordt met vele afbeeldingen uitgelegd. Nieuw is het vastleggen van de vendelzwaaibewegingen door middel van een notatiesysteem. Hierbij wordt uitsluitend gebruik gemaakt van symbolen en geschematiseerde vendeliers. Het complete vendelgebed dat bij het St.-Jansgilde uit 200 zwaaibewegingen bestaat is op deze manier vastgelegd (ruim 400 afzonderlijke figuurtjes).

Het boek begeeft zich op tal van specialistische zijpaden. Steeds zijn daarvoor vakmensen bereid gevonden hun expertise beschikbaar te stellen zodat verantwoorde teksten tot stand kwamen. Het zal daarom niet alleen voor de direct betrokkenen in Leenderstrijp en omgeving een aantrekkelijk bezit zijn. Ook personen met een interesse in het gildewezen of Brabantse geschiedenis en folklore zullen er heel interessante informatie in aantreffen.

Het boek sluit met twee persoonsregisters. De een voor de 650 gildebroeders die het gilde in drie en een halve eeuw kende en de ander voor alle andere personen die in het boek voorkomen.

Het boek is 25 x 32 cm, staand. Het bevat ruim 400 foto’s tekeningen en diagrammen waarvan velen in kleur. Deze zijn vrijwel allen speciaal voor dit boek gemaakt. Als losse bijlagen zijn vijf plattegronden in kleur toegevoegd. Deze tonen de ontwikkeling van de Strijpse bebouwing vanaf 1830 tot heden. Het boek telt 300 pagina’s.

 

Vragen over het Gilde? Mail naar info@gildeleenderstrijp.nl 

Vragen over de website? Mail naar webmaster@gildeleenderstrijp.nl

Gilde St. JanActueelActiviteitenGeschiedenisJeugdVrienden van het GildeFoto's